Campagnes

Schone kleren in de gemeente

Consumenten hechten steeds meer belang aan de omstandigheden waarin kleding en andere producten gemaakt worden. Met consumentenacties zet de Schone Kleren Campagne er zich voor in dat kleding gemaakt wordt met respect voor arbeidsrechten. En van de overheid, als grootverbruiker, wordt verwacht dat ze het goede voorbeeld geeft. Met deze actie die startte in 2002, spitst de Schone Kleren Campagne zich toe op de aankoop van werkkleding voor het gemeentepersoneel. Diensten zoals brandweer, groendienst, reinigingsdienst, sportdienst enz. dragen werkkleding en uniformen. SKC vraagt dat bij elke aankoop ook sociale criteria gehanteerd worden i.v.m. de arbeidsomstandigheden waarin de werkkleding gemaakt wordt.

Van het gemeentebestuur verwachten we 2 stappen:

1) het aannemen van een raadsbesluit om bij aankopen rekening te houden met arbeidsnormen;

2) het integreren van arbeidsnormen in de bestekken van de volgende aankopen.

 

1. Modeltekst raadsbesluit


Op voorstel van de XXX-fractie:
DE GEMEENTERAAD,
Overwegende dat de gemeente A frequent werkkleding aankoopt;
Overwegende dat de gemeente A de opdracht heeft om duurzame productie- en consumptiepatronen te bevorderen ;
Overwegende dat de gemeente in haar lokaal Noord-Zuidbeleid een sensibilisatiestaak van de bevolking te vervullen heeft ;
Overwegende dat de gemeente A een lokale Agenda-21 werking heeft ;
Overwegende dat ook in België een Schone Kleren Campagne loopt ;
Overwegende dat de Kamer van Volksvertegenwoordigers op 29 november 2001 de wet op het Belgisch Sociaal Label stemde;
Gelet op de Gemeentewet;
Op voorstel van de XXX-fractie,
BESLUIT:
Art.1.- Er principieel mee in te stemmen dat in het kader van een duurzaam beleid bij de aankoop van dienstkleding voor het stadspersoneel eveneens aandacht zal worden besteed aan de arbeidsomstandigheden bij de productie van de werkkleding.
Art. 2.- Een werkgroep samen te stellen van ambtenaren van diverse departementen betrokken bij het aankoopbeleid van werkkleding (o.a. facility management, interne dienst voor preventie en bescherming op het werk, milieu, Noord-Zuidsamenwerking, personeelsbeheer, enz.) die de aspecten op vlak van criteria, normering en controle verder zal uitwerken. Hierbij kan gebruik worden gemaakt van de expertise van de Schone Kleren Campagne.

 

2. Modeltekst bestek

De criteria die opgenomen worden in een bestek, moeten meetbaar zijn. Een erkend label of een erkende certificering voor sociale normen zijn hiervoor de oplossing. Momenteel zijn verschillende controlemechanismen (Sociaal label voor verantwoorde productie, SA8000, Fair Wear Foundation) in ontwikkeling. Een ‘verklaring op eer’ met internationale arbeidsnormen en een algemeen principe i.v.m. controle is juridisch aanvaardbaar. Het aspect ‘controle’ wordt best geïntegreerd in de verklaring op eer. 

Door o.m. de Programmawet van 8 april 2003 werd de Wet van 24 december 1993 gewijzigd. Artikel 18 bis werd toegevoegd en artikel 16 werd gewijzigd. Door wijziging van artikel 16 kunnen gunningscriteria in een bestek ingevoegd kunnen worden met sociaal, ecologische en ethische overwegingen. Gunningscriteria hebben betrekking op het product dat wordt aangeboden, of de kwaliteit van het werk of de dienst die zal uitgevoerd worden. De in het bestek en eventueel in de aankondiging van de opdracht vermelde gunningscriteria zijn bestemd om de intrinsieke waarde van de neergelegde offerte te beoordelen. Aan elk criteria wordt een bepaald gewicht toegekend. De offerte die aan het einde van de beoordeling de meeste punten haalt, wint! In dit geval moet je ervoor zorgen dat het criterium ‘schone kleren’ voldoende hoge punten haalt, + 50, waardoor een kandidaat die geen ‘schone kleren’ kan aanleveren, zowiezo uit de boot valt. In veel bestekken ontbreekt deze weging! Het is dan ook aangewezen om die weging toe te voegen. Indien de gunningscriteria immers in het bestek aangeduid zijn zonder nadere opgave van enige verschillende graad van belangrijkheid, moeten zij als evenwaardig beschouwd worden.

Artikel 18bis voert sociale en ethische uitvoeringsvoorwaarden in. Je kan ‘de schone kleren - clausule’ als een uitvoeringsvoorwaarde kwalificeren en dit zo in je bestek aanduiden. Elke kandidaat die een offerte indient, treedt toe tot voorwaarden die de aanbestedende overheid in zijn bestek heeft gepreciseerd (toetredingscontract). De uitvoeringsfase is dus de contractuele fase waarin bepaald wordt hoe, eenmaal het contract tot stand gekomen is, door de partijen uitvoering verleend moet worden aan het contract.

Je zal achteraf het minste juridische discussie kennen, als je de “schone-kleren-clausule” in je bestek oplegt als uitvoeringscriteria…Je zal dan wel pas bij de uitvoering merken of de kandidaat deze criteria werkelijk onderschrijft, maar de wetgeving voorziet daar ook actiemiddelen voor de aanbestedende overheid (bijv. voor leveringen - artikel 20 en art.66 KB 26.09.1996 - algemene aannemingsvoorwaarden).

 

Bij de keuze van werkkledij dringen de volgende vragen zich op:

  • Hanteert het bedrijf een degelijke sociale gedragscode die ze oplegt aan de producenten?
  • Wordt de toepassing van die gedragscode niet allen intern, maar ook extern onafhankelijk gecontroleerd? Is daar transparantie over?
  • Is het bedrijf lid van een goed multistakeholderinitiatief (MSI) waarbij lokale vakbonden be­trokken zijn en waardoor de arbeid(ster)s een reële inbreng hebben in de controles en ge­makkelijk toegang hebben tot een klachtenprocedure?

Volgens de Schone Kleren Campagne kan een ja op alle drie de vragen alleen gegeven worden door kledingbedrijven die lid zijn van de Fair Wear Foundation (FWF). Bij de controle van de lokale arbeidsomstandigheden werkt FWF samen met lokale vakbonden en arbeidsrechtenorganisaties. Andere MSI's kunnen een volledige ge­dragscode hebben, maar missen samenwerking met lokale vakbonden of arbeidsorganisaties, (zoals  het Amerikaanse FLA), voeren niet systematisch externe controles uit (zoals het Britse ETI). An­dere organisaties zijn initiatieven van bedrijfssectoren (zoals BSCI, WRAP) en kunnen moeilijk on­afhankelijk genoemd worden.

Hier vind je een lijst van producenten van werkkleding die aangesloten zijn bij de Fair Wear Foundation: Schone_bedrijfskleding.pdf

  Updates

  • Festival over duurzame mode in Antwerpen 4-5-2015

    Op 23 mei wordt DE Studio omgetoverd in MOOI, een festival over duurzame mode. MOOI verzamelt initiatieven rond eerlijke mode onder één dak en wil consumenten informeren en sensibiliseren. Tijdens de Fashion Talks kom je meer te weten over de impact van de kledingindustrie op het milieu en de maatschappij. Gastsprekers kaarten de wantoestanden binnen die industrie aan en de moeilijkheden die ze zélf ondervinden om hun visie trouw te blijven. Duurzame initiatieven krijgen een prominente plaats in het programma. Consumenten krijgen te horen hoe we zelf een invloed kunnen uitoefenen op de modewereld via onze kleerkast. 

    Lees meer...

  • Eco-en-fair-fashion-weekend op 25 en 26 april in Zemst 13-4-2015

    Zou je graag eerlijke kleding kopen, als je wist waar? Steeds meer gemeenten organiseren activiteiten om hun inwoners warm te maken voor ethische en duurzame kleding. De gemeente Zemst organiseert deze maand twee interessante alternatieven naar aanleiding van de tweede verjaardag van de instorting van het Rana Plaza-complex in Bangladesh : ‘Fair shoppen in Antwerpen’ en ‘Pimp je kleding’. 

    Lees meer...

skc01