Schone kleren?

Subcategorieƫn

Modekleding kopen we allemaal. Het is een heel brede categorie en er is er in alle prijscategorieën: van dure luxekleding, prijzige, of meer betaalbare merkkleding tot spotgoedkope merkloze kleding in warenhuizen. De Schone Kleren Campagne richt zich in haar acties vooral op de merken en bedrijven die je vindt in de belangrijke winkelketens in onze winkelstraten, zoals C&A, H&M, Zara, Primark, enz... Naast de mainstream bedrijven zijn er ook pionierende 'alternatieven'. Ze vormen nog een kleine niche maar het aantal (kleinschalige) initiatieven groeit. Het gaat dan om handelaars die van ecologisch duurzame en/of ethische mode hun handelsmerk willen maken.

1. De bekende merken en ketens

De grote kledingbedrijven maken de kleding niet zelf; ze kopen ze aan bij producenten in lagelonenlanden. Vooral in Aziatische en Zuidoost-Aziati­sche landen (China, Bangladesh, India, Cambodja,...), waar miljoenen, vooral jonge vrouwen, werken in de kledingindustrie. Verder laten Europese merken nog produceren in enkele Oost-Europese landen, Noord-Afrikaanse landen en Turkije – ook vanwege de lagere transportkosten. Hier vind je meer informatie over de complexe keten van de kledingsector en de belangrijkste problemen in de sector. 

Bewuste consumenten moeten druk blijven uitoefenen op de kledingmerken om hun sociale verantwoordelijkheid echt seri­eus te nemen. Een gedragscode mag niet enkel als een imago verbeterend middel gebruikt worden. In België hebben dankzij voortdurende druk recent de modemerken JBC en Bel&Bo zich aangesloten bij de Fair Wear Foundation. Mayerline, ACP, Stanley&Stella en B&C waren al lid. De Fair Wear Foundation wordt door de Schone Kleren Campagne naar voor geschoven als het meest betrouwbare initiatief, omdat het o.a. door de nauwe betrokkenheid van de lokale vakbonden in de productielanden garant kan staan voor echte verbeteringen. 

Waar kunnen we 'schonere' kleding kopen? SKC publiceert regelmatig een 'Wij willen schone kleren' rapport, een grootschalig onderzoek waarin de arbeidsomstandigheden bij de kledingproductie van merkkleding onderzocht worden. Van ieder merk wordt een profiel geschetst dat aantoont welke inspan­ningen het bedrijf doet en welke stappen het al gezet heeft. Het is bovendien goed om in de winkel zelf info te vragen over de herkomst en arbeidsomstandigheden waarin een kledingstuk is gemaakt. Dan voelt het merk dat je als consument echt belangstelling hebt voor kleding die aan sociale mini­mumnormen voldoet. Een iets andere aanpak volgt 'Rank a Brand', een initiatief dat na grondig onderzoek van zoveel mo­gelijk informatie, o.a. van de websites van de merken, de sociale én ecologische duurzaamheid van een merk uitdrukt in een letterscore of percentage. 

2. Pioniers van duurzame en ethische mode

Er zijn in Vlaanderen ook handelaars die van ecologisch duurzame en/of ethische mode hun handelsmerk willen maken. Zij verkopen meestal een combinatie van ecologische én sociaal duurzame kleding. Kleding die het milieu spaart, kan biovezelkleding zijn (uit weefsel van een biologisch geteelde vezel) of, beter nog, ecologische kleding, waarvan het bioweefsel ook ecologisch 'veredeld' is. Keurmerken van ecologische kleding omvatten meestal ook sociale normen – maar niet altijd. Fairtrade kleding komt uit de eerlijke han­del, die de ontwikkeling van het zuiden wil bevorderen, maar kan bovendien ook uit biokatoen (of een andere biovezel) bestaan, en ook verder ecologisch veredeld zijn. Je vindt meer info over de verschillende types sociaal en ecologisch duurzame kleding in onze brochure 'Op zoek naar duurzame kleding. Wat en waar?' of bij Rank a Brand

 Schone sportkleding is nog niet wijdverspreid en moeilijk te vinden. Vooral de bekende sportmerken, zoals Nike en Adidas, zijn onder druk gezet om de omstandigheden van de kledingarbeiders te verbeteren. Deze sportmerken hebben vanwege deze druk de afgelopen jaren al stappen gezet. Voor de kleinere sportmerken is de druk minder groot geweest. Daarom zijn er een hoop sportmerken die nog achter lopen op de grotere merken. Maar er zijn ook kleinere merken, vooral outdoor merken, die het wel goed doen. Zo zijn er sportmerken die zich hebben aangesloten bij de Fair Wear Foundation, het multistakeholders initiatief dat de lat voor de merken het hoogst legt.

Bekende sportmerken

De kleding van de bekende sportmerken (Adidas, Nike, Assics, Pentland, Puma,...) wordt geproduceerd in tientallen landen, vaak dezelfde landen als bij modekleding. Populaire landen zijn o.a. China, Vietnam, Indonesië, Brazilië, Cambodja, India en Turkije. In 2012, naar aanleiding van de Olympische spelen in Londen, heeft de Play Fair Alliantie een rapport uitgebracht over de arbeidsomstandigheden in de sportkledingindustrie in China, Sri Lanka en de Filipijnen. De arbeiders verdienen hongerlonen, moeten werken met korte tijdelijke contracten en worden gedwongen om buitensporig veel overwerk te doen. Bovendien worden veel kledingarbeiders bedreigd met ontslag als ze klagen over de slechte arbeidsomstandigheden.

Vooral tijdens grote evenementen, met dure sponsordeals, is er aandacht geweest voor de omstandigheden waarin de sportkleding wordt gemaakt. Play Fair Alliantie is een organisatie die bij grote evenementen, zoals een WK en de Olympische Spelen, aandacht vraagt voor de arbeidsomstandigheden waarin sportkleding wordt gemaakt. De druk heeft ervoor gezorgd dat er verbeteringen werden doorgevoerd. Maar er is ook nog veel werk.

Deze  A-sportmerken waren de eerste die een sociale gedragscode opstelden voor hun onderaannemers. Maar een gedragscode opleggen aan de fabrieken is niet genoeg. Er moet ook controle zijn zodat de regels uit de gedagscode worden nageleefd. Veel van de bekende en grote sportmerken zijn aangesloten bij de Fair Labor Association (FLA). Dit is een Amerikaanse organisatie waarbij maatschappelijke organisaties en universiteiten betrokken zijn, maar geen vakbonden. FLA doet controles in fabrieken waar kleding wordt geproduceerd. Adidas, Puma, New Balance, Nike en Reebok (als onderdeel van de Adidas Group) zijn aangesloten bij de FLA. In de gedragscodes van bedrijven bij de FLA worden wel de fundamentele arbeidsnormen opgenomen, maar geen leefbaar loon. De controle op de fabrieken is transparant en onafhankelijk maar er zijn zowel commerciële als niet-commerciële auditors. De kwaliteit van de commerciële audits is wisselend. Volgens de Schone Kleren Campagne moeten vakbonden betrokken worden bij de controles en kan men beter met niet-commerciële audits werken. De kwaliteit van de controles zijn dan beter. Ook is het belangrijk dat de kledingarbeiders een waardig leven kunnen leiden van het loon dat een arbeider krijgt. Dus zullen de sportmerken moeten streven naar een leefbaar loon.

Op 7 juni 2011 werd in Jakarta een historische overeenkomst getekend over vakbondsvrijheid in Indonesische fabrieken door de Indonesische vakbonden Garteks, SPN, KASBI, F.PTSK en GSBI en de fabrieken enerzijds en sportmerken Adidas, Nike en Puma anderzijds. Deze overeenkomst is ondertekend nadat bleek dat in 18 gecontroleerde fabrieken in Indonesië anti-vakbondsmaatregelen genomen waren. 

Kleinere sportmerken

Voor de kleinere sportmerken is de druk minder groot geweest. Daarom zijn er een hoop sportmerken die nog achter lopen op de grotere merken. Maar er zijn ook kleinere merken, vooral outdoor merken, die aangesloten zijn bij de Fair Wear Foundation: Vaude, Odlo en Sprayway zijn bv. lid. Outdoor sporten, zoals lopen, wandelen en skiën zijn veel beter vertegenwoordigd dan andere sporten zoals voetbal en volleybal. Ook de Belgische sportmerken hebben een achterstand in te halen. 

Op de site www.greenjeans.be vind je meer in formatie over jeans en een overzicht van verkooppunten, merken en labels die aandacht hebben voor mens en milieu wat betreft grondstoffen en productieproces. Ook kun je er de ecologische voetafdruk van je jeans berekenen, en staan er tips op om bewuster met kleding om te gaan. Een bewuste consument en een verhoogde vraag naar duurzame alternatieven voor jeans kunnen ertoe leiden dat deze kleding sneller haar weg vindt naar de Belgische markt.

In het verleden voerde de Schone Kleren Campagne campagne om het zandstralen van jeans stop te zetten. Zandstralen is een techniek die gebruikt wordt om jeans een bleek, versleten uitzicht te geven. Zandstralen van jeans is echter zeer schadelijk voor de gezondheid van de werknemers. Een groot aantal modeketens en jeansmerken heeft publiek aangekondigd het zandstralen van jeans te verbieden in zijn toeleveringsketen. Uit een onderzoek van de internationale Schone Kleren Campagne in 2012 bleek echter dat modeketens en jeansmerken nog steeds jeans laten zandstralen, ondanks het verbod. Dat onderzoek vind je hier

Koop T-shirts of andere promotionele kleding van een producent of distributeur die de internationale arbeidsnormen wil naleven en onafhankelijke controle aanvaardt. Onze voorkeur uit naar bedrijven die aangesloten zijn bij de Fair Wear Foundation. Momenteel zijn dit de Belgische ondernemingen waar je rechtkan:


Om een leverancier te kiezen, zijn dit belangrijke principes voor de Schone Kleren Campagne. De eerste stap die een bedrijf zou moeten zetten, is een 'volledige' gedragcode aannemen die de fundamentele arbeidsnormen bevat - verbod op kinderarbeid, dwangarbeid en discriminatie; recht op organisatie en collectief onderhandelen - en daarnaast nog enkele andere belangrijke arbeidsnormen. Die code moet gelden voor alle werknemers in de hele toeleveringsketen en uiteraard in de praktijk toegepast worden. Die gedragscode moet ook onafhankelijk gecontroleerd worden. De beste manier om dit te doen, is er de verschillende partijen bij te betrekken. De voorbije jaren ontstonden verschillende multistakeholder controle-initiatieven. Daarbij zijn de bedrijfswereld, vakbonden en NGO's in meerdere of mindere mate betrokken. Het controleproces moet transparant zijn en de auditresultaten moeten minstens in grote lijnen toegankelijk zijn.

Vraag hier een offerte aan: http://www.achact.be/tshirts/nl

[Intro tekst "Werkkledij"]

  Updates

  • Bel&Bo en JBC krijgen goed rapport 22-12-2016

    Binnenkort soldenperiode. Koopjes: fijn. Maar waar kan ik met een gerust geweten gaan shoppen? Bel&Bo en JBC krijgen alvast een goed rapport over hun stappen naar betere arbeidsomstandigheden in de fabrieken waar zij kleren laten maken.  

    Lees meer...

  • Wear Your Ideas! op 14 oktober 8-9-2015

    Wil je weten wie en wat er achter je kleren zit? Kom dan op 14 oktober 2015 naar 'Wear Your Ideas!', een evement georganiseerd door WFTO, Oxfam Wereldwinkels, Fashion Revolution en de Schone Kleren Campagne. Tijdens dit event zal je de kans hebben om vragen te stellen aan verschillende organisaties die zich inzetten voor eerlijkere kleding. Kong Athit en Roopa Metha getuigen over de realiteit in Cambodja en India.  

    Lees meer...

skc01